Hệ thống làm mát trên xe hơi ngày nay

Chuyên đề: Công nghệ thuật ngữ ô tô
Chỉnh sửa lúc: 23/05/2018

Hệ thống làm mát là một trong những hệ thống quan trọng trên các mẫu xe hơi hiện nay. Nó giúp giải nhiệt động cơ và giữ cho động cơ làm việc ở nhiệt độ ổn định. Bài viết này giúp cho các bạn có cái nhìn rõ nét hơn về hệ thống làm mát trên xe hơi và biết khắc phục kịp thời những hư hỏng có thể xảy ra trên xe của mình.

Nhiệm vụ chính

Trong quá trình làm việc của động cơ, khi nhiên liệu cháy trong buồng đốt có một lượng nhiệt lớn bị tỏa ra bên ngoài và lượng nhiệt sinh ra do sự ma sát của các chi tiết bên trong động cơ. Vì vậy hệ thống làm mát ra đời nhằm giúp động cơ làm việc ổn định trong bất cứ điều kiện nào. 

Hệ thống làm mát giúp cho động cơ làm việc ổn định dưới một nhiệt độ cho phép. Nếu làm mát không đầy đủ, kịp thời thì động cơ và các chi tiết sẽ bị quá nhiệt gây ma sát lớn, dầu nhớt mất tác dụng bôi trơn, piston bị bó kẹt, gây hư hỏng các chi tiết bên trong động cơ.

Xilanh và piston bị hư hỏng do quá nhiệt

1 - Hệ thống làm mát bằng nước

Đây là hệ thống làm mát phổ biến nhất trong các mẫu xe hơi hiện đại ngày nay với độ tin cậy cao, khắc phục được các nhược điểm của các hệ thống khác như hiệu quả làm mát và khả năng làm việc linh hoạt. Nhược điểm là kết cấu phức tạp, giá thành cao, thường xuyên phải được bảo dưỡng. Được biết tới với cái tên hệ thống làm mát bằng nước tuần hoàn cưỡng bức. Bao gồm các bộ phận sau:

Két nước

Két nước có tác dụng để chứa nước truyền nhiệt từ nước ra không khí để hạ nhiệt độ của nước và cung cấp nước mát cho động cơ khi làm việc. Để đảm bảo yêu cầu làm mát tốt nhất, két nước được cấu tạo từ những đường ống nhỏ hẹp, xen lẫn là cái lá nhôm mỏng nhằm tăng hiệu quả tản nhiệt. Tùy theo các yêu cầu khác nhau mà két nước được các hãng xe thiết kế với kích thước khác nhau.

Nắp két nước

Hệ thống làm mát được đóng kín và điều áp bằng một nắp két nước làm mát. Đóng kín làm giảm sự hao hụt nước làm mát do bốc hơi, sự tăng áp làm tăng nhiệt độ sôi của nước làm mát do đó làm tăng hiệu quả làm mát. Nắp két nước có hai van: Van áp suất và van chân không.

Khi nhiệt độ nước làm mát tăng cao, áp suất trong két nước làm mát tăng thì van áp suất sẽ tự động mở, giúp nước làm mát chảy về bình nước phụ. Khi nhiệt độ nước làm mát tăng cao nhưng áp suất trong két nước thấp, van chân không sẽ tự động mở nhằm hút nước làm mát từ bình nước phụ về két nước, đảm bảo hiệu quả làm mát cho động cơ.

Van hằng nhiệt

Van hằng nhiệt hoạt động tùy theo nhiệt độ dùng để điều chỉnh nhiệt độ nước làm mát bằng cách điều khiển nước làm mát đi từ động cơ đến két làm mát. Khi động cơ mới hoạt động, van hằng nhiệt sẽ đóng, nước làm mát chỉ được lưu thông trong động cơ, rút ngắn được thời gian hâm nóng động cơ, tiêu hao ít nhiên liệu hơn, giảm được lượng khí xả. Sau khi hâm nóng động cơ, van hằng nhiệt được mở tự động nhằm cho nước làm mát được lưu thông vào két nước, giúp cho động cơ làm việc ở mức nhiệt độ cho phép. Van hằng nhiệt được lắp trên đường nước giữa nắp xylanh với bình làm mát.

Quạt làm mát

Trong hệ thống làm mát bằng nước, quạt gió dùng để tăng tốc độ không khí qua két nước nhằm nâng cao hiệu quả làm mát. Quạt làm mát hiện nay hoạt động bằng điện với chế độ bật tự động khi nhiệt độ nước làm mát tới ngưỡng nhất định, hoặc bằng khớp chất lỏng khi động cơ quay đủ vòng tua máy.

2 - Hệ thống làm mát không khí kiểu cưỡng bức

Có cấu tạo đơn giản hơn hệ thống làm mát bằng nước, không cần phải bảo dưỡng. Bộ phận bao gồm các cánh tản nhiệt được đúc trên nắp xylanh và thân máy. Đối với hệ thống tản nhiệt loại này, bộ phận quan trọng nhất đó chính là quạt gió. Quạt gió được trang bị là loại chạy điện tự động hoặc được dẫn động qua trục khuỷu động cơ. Tuy nhiên các hãng xe hơi hiện nay không còn áp dụng hệ thống làm mát bằng không khí nữa, do hiệu quả làm mát thấp và không đảm bảo được lượng không khí làm mát cho động cơ.

Một động cơ kiểu của trang bị hệ thống làm mát bằng gió với các cánh tản nhiệt trên thân xilanh

Một vài hư hỏng thường gặp ở hệ thống làm mát bằng nước

Két nước bị gỉ

Khi nhận thấy nước giải nhiệt lợt màu, chứa nhiều cặn bẩn hoặc có hiện tượng sệt lại với các cặn gỉ, đó chính là dấu hiệu két nước bị gỉ bên trong và các gỉ sét trong thành két nước làm biến chất nước giải nhiệt gây nên hiện tượng trên. Trường hợp này tốt nhất bạn nên thay két nước mới để bảo đảm vì khi đã bị han gỉ bên trong két nước rất dễ bị nghẹt và không đảm bảo.

Két nước bị nghẹt

Két nước được cấu tạo từ những đường ống nhỏ hẹp và qua quá trình sử dụng lâu ngày các cặn gỉ sẽ tích lũy làm nghẹt dòng. Khi đó dòng nước sẽ không được thông suất trong két làm mát khiến nước không giải nhiệt được tốt, tăng áp lực trên các dòng và dễ gây rò rỉ. Trường hợp này bạn hãy kiểm tra bằng việc súc két nước và nên thông két nước nếu có hiện tượng nghẹt để đảm bảo cho việc giải nhiệt của két nước.

Các mối hàn của két nước bị vỡ

Sau thời gian làm việc lâu dài dưới áp lực, với hóa chất và nhiệt độ cao, các mối hàn epoxy của két nước có thể bị mòn, vỡ gây rò rỉ ở két nước. Nếu có trường hợp này bạn nên kiểm tra và cho hàn lại két nước.

Hỏng van hằng nhiệt

Van hằng nhiệt giúp điều khiển dòng nước giải nhiệt qua két làm mát khi nhiệt độ tăng cao và giữ lượng nước đó trong máy khi chưa đủ nóng để tiếp tục hấp thụ nhiệt. Van hằng nhiệt bị hỏng sẽ không thể tự động mở được khi nhiệt độ nước tăng cao, làm nước không lưu thông qua két làm mát và nhiệt độ động cơ sẽ tăng mau, có thể gây hư hỏng nặng. Khi van hằng nhiệt bị hư, bạn nên thay thế ngay van mới.

Hỏng bơm nước

Bơm nước có nhiệm vụ luân chuyển dòng nước trong hệ thống làm mát. Hư hỏng bơm sẽ khiến dòng nước không lưu thông được và làm động cơ nóng. Bơm nước thường có tuổi thọ khá cao: khoảng 100.000 dặm (161.000km) nhưng nó cũng có thể hư hỏng sớm hơn. Khi bơm bị hư bạn phải thay thế để đảm bảo quá trình hoạt động của động cơ.

Ống dẫn nước rò rỉ

Ống dẫn nước được làm bằng cao su và lâu ngày sẽ bị chai, giòn gây rò rỉ làm hao hụt nước làm mát dẫn đến thiếu nước giải nhiệt cho động cơ. Nên thay ống dẫn nước mới khi có hiện tượng này.

Quạt giải nhiệt hỏng.

Quạt giải nhiệt sử dụng lâu ngày, chịu tác động của nhiệt độ cao nên lớp keo cách điện sẽ chảy và làm motor quạt bị hư, cánh quạt bằng nhựa cũng có thể giòn và bị gãy, vỡ làm quạt không đồng tâm và không sử dụng được. Khi quạt bị hư ta nên thay thế quạt giải nhiệt mới phù hợp.

Tổng hợp

Bạn cảm thấy bài viết hữu ích?

Bài viết nổi bật

Em thích nhất là lấy tay chà lên két nước, mấy vách nước mỏng móp hẳn sang một bên :))

09:43:05 02/06/2016


Loading...

Bài viết mới nhất

  • Quang Thien

    Bài viết: 29

    Tìm hiểu các chế độ lái phổ biến trên ô tô

    09:01 AM 19/01/2019
    536
    Với sự phát triển của kỹ thuật và các công nghệ hỗ trợ điện tử, những chiếc ô tô đang ngày càng trở nên dễ lái và thân thiện hơn với người dùng. Một trong những tính năng phổ biến và tiêu biểu nhất cho nhận định này chính là khả năng tùy chỉnh các chế độ lái khác nhau trên xe – trang bị đã trở nên phổ biến trên hầu hết các dòng xe trải dài ở mọi phân khúc.
  • Khoa NX

    Bài viết: 113

    Mâm xe ô tô bằng thép hay hợp kim cứng hơn ?

    13:07 PM 16/01/2019
    564
    Với chất lượng đường sá chưa tốt ở Việt Nam và còn xuất hiện nhiều ổ gà hay chướng ngại vật thì việc mâm (vành) xe ô tô bị móp méo hay thậm chí là bể là việc hoàn toàn có thể xảy ra. Vậy thì mâm bằng thép hay hợp kim sẽ có độ cứng cao hơn.
  • Blue

    Bài viết: 276

    Sự khác biệt giữa hệ thống phun xăng GDI và EFI

    16:19 PM 07/01/2019
    987
    Cả 2 hệ thống phun xăng trực tiếp GDI và phun xăng điện tử EFI ra đời đều không nhằm ngoài mục đích cải thiện sức mạnh công suất, nâng cao khả năng tiết kiệm nhiên liệu và hạn chế khí xả độc hại ra môi trường. Tuy cùng chung mục đích, nhưng giữa 2 hệ thống này vẫn có những sự khác biệt nhất định.
  • Blue

    Bài viết: 276

    Tìm hiểu về hệ thống treo độc lập kiểu MacPherson

    10:10 AM 05/01/2019
    1137
    MacPherson là hệ thống được ứng dụng rất rộng rãi trên các mẫu xe sở hữu kết cấu khung liền khối unibody, hệ dẫn động cầu trước.
  • Blue

    Bài viết: 276

    Ưu nhược điểm của hộp số vô cấp

    08:36 AM 28/12/2018
    2979
    Hộp số CVT không còn là một trang bị xa lạ với khách hàng Việt, tuy nhiên khi bàn về những ưu – nhược điểm cụ thể của nó thì hẳn sẽ nhiều người còn lúng túng. Vậy hộp số CVT có những ưu – nhược điểm gì? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.
  • Thanh Long

    0972520567

    Bài viết: 121

    Hệ thống phanh ABS hoạt động như thế nào ?

    09:49 AM 26/12/2018
    1953
    Hệ thống chống bó cứng phanh ABS ngày nay đã được trang bị trên rất nhiều mẫu xe mới hỗ trợ cho việc lái xe an toàn và hiệu quả hơn. Tuy nhiên, có một điểm đáng chú ý là khách hàng, đặc biệt là nữ giới, dường như chưa quan tâm nhiều đến ABS. Thậm chí nhiều người cầm lái hàng ngày nhưng vẫn không biết xe mình có trang bị hay không và hoạt động của bộ phận này như thế nào...
  • Quang Thien

    Bài viết: 29

    Tìm hiểu hệ thống cân bằng điện tử ESP trên ô tô

    10:28 AM 26/12/2018
    1433
    Electronic Stability Program là hệ thống cân bằng điện tử được trang bị rất phổ biến trên ô tô hiện nay để ngăn hiện tượng xe bị mất lái gây tai nạn. Hệ thống này hữu ích không chỉ trên những mẫu xe hiệu suất cao mà còn rất cần thiết khi xe vận hành trong điều kiện có độ bám thấp như đường ướt, cát đất, băng tuyết hay trong những tình huống cần đánh lái gấp để tránh chướng ngại vật.
  • Thanh Long

    0972520567

    Bài viết: 121

    Tìm hiểu về động cơ tăng áp xe ô tô

    14:29 PM 23/12/2018
    2009
    Để hiểu về động cơ tăng áp, trước tiên bạn cần hiểu tăng áp có nghĩa là gì? Tăng áp là từ chung dùng để chỉ các hệ thống nạp nhiên liệu cưỡng bức. Có thể hiểu đơn giản, tăng áp là hệ thống nén thêm không khí vào buồng đốt, và như vậy có thể đưa vào nhiều nhiên liệu hơn qua đó làm tăng công suất mỗi khi hỗn hợp đốt nổ trong xylanh.
  • vodkablue

    Bài viết: 35

    Chọn loại lốp xe nào: Lốp không xăm, lốp Runflat và lốp tự bơm ?

    11:30 AM 17/12/2018
    14663
    Dù có kích cỡ khác nhau, cấu tạo hoa lốp cũng như thiết kế đa dạng, nhưng chung quy lại, lốp xe được chia thành 3 nhóm: Lốp không săm, lốp Runflat có thể sử dụng khi hết hơi và lốp tự bơm. Chúng ta cùng xem đặc điểm công nghệ cũng như những ưu nhược điểm của từng nhóm này.
  • ToanKoC

    0933 9966 45

    Bài viết: 127

    Hệ thống Hỗ trợ khởi hành ngang dốc và Hỗ trợ đổ đèo

    14:00 PM 16/12/2018
    25721
    Từ những lúc đầu làm quen với vô-lăng đến khi có thể tự tin đánh lái trên đường phố, chắc hẳn bạn đã trải qua việc dừng, khởi hành xe khi đang ở giữa lưng chừng dốc. Đó là một tình huống nguy hiểm nếu xe bị tuột dốc trước khi bạn có thể làm chủ được chân phanh và chân ga. DanhgiaXe sẽ giúp bạn tìm hiểu cách bạn khởi hành ngang dốc và hỗ trợ đỗ đèo.